Recensie | De Hitchcock onder de strips: Het gele teken

SNEEK

In de zomer van 1952 verblijft de Belgische illustrator Edgar P.Jacobs (1904-1987) in Londen in het Royal Hotel aan Woburn Place.

Hij verblijft daar om schetsen en aantekeningen te maken van locaties als Tavistock Square, Big Ben, Wakefield Tower, Piccadilly Circus, Scotland Yard, Britse taxi’s, dubbeldekkers, de dokken, enz. Deze zaken wil hij verwerken in een nieuw stripverhaal van ‘Blake & Mortimer’ voor ‘Kuifje Weekblad’, waarvan hij naast Hergé, en Cuvelier één van de drijvende krachten is. Groot-Brittannië lijkt die zomer geheel in de ban van de overleden koning George VI, die opgevolgd zal worden door de jonge Elisabeth II. Geen wonder dat het verhaal dat uiteindelijk gepubliceerd gaat worden, ‘Het Gele Teken’ begint met de brute roof van de koningskroon… Op 6 augustus 1953 start het verhaal in Kuifje Weekblad, om ruim een jaar later op 10 november 1954 te eindigen. Het zal de geschiedenis ingaan als één van de meest toonaangevende stripverhalen ooit! Meermalen stond het op de eerste plaats als “meest geliefde strip aller tijden!” Uitgeverij Blake & Mortimer heeft het nu op groot formaat van 30 x 40 cm heruitgebracht in een beperkte oplage met het binnenwerk zoals dat in de jaren vijftig in ‘Kuifje Weekblad’ verscheen. Edgar P.Jacobs: ‘Het Gele Teken’. (Kuifje-Magazine-editie). Uitgeverij Blake & Mortimer/Studio Jacobs. ISBN 978-90-6737-082-0. Hoewel er vanaf de start op 6 september 1946 van ‘Kuifje Weekblad’ van ‘Blake & Mortimer’ al vijf verhalen met succes waren gepubliceerd in ‘Kuifje, ’ was het met name Hergé zelf, de schepper van stripfiguur Kuifje, die met veel scepsis en argwaan ‘Het Gele Teken’ bekeek. De strip was voor “jeugdige Lezers” wel erg realistisch van inhoud. De aankondigingsplaat voorop ‘Kuifje’ werd door Hergé verworpen. Het spook van Guinea Pig moest vervangen worden door een dreigende hemel en kapitein Blakes revolver moest weggeretoucheerd worden… Met lichte tegenzin voldeed Jacobs aan het verzoek. Het spook werd weggeknipt, de revolver van Blake verwijderd, en een dreigende hemel met daarin het Gele Teken kondigde voorop nummer 31 het nieuwe verhaal aan. De Schot Philip Mortimer is in het dagelijkse leven professor in de kernfysica, die zowel een briljant denker als een man van de daad is. Met zijn opvliegende karakter belandt hij vaak in allerlei netelige situaties. Zijn vriend is kapitein Francis Blake, een flegmatieke Brit, die werkt voor MI5, de militaire afdeling van de Britse Veiligheidsdienst. Hij is koelbloedig en trouw en Mortimers boezemvriend. In ‘Het Gele Teken’ wordt Engeland geteisterd door een golf misdaden. Diefstallen, bedreigingen en ontvoeringen zijn aan de orde van de dag. Overal waar het Gele Teken toegeslagen heeft, laat het zijn handtekening achter in geel krijt op trottoirs en op muren. Philip Mortimer en Francis Blake gaan zich met de zaak bezighouden, maar aanvankelijk zonder succes. De gestolen koningskroon, het verdwijnen van journalisten en geleerden, en treinontsporingen blijven aan de orde van de dag in het mistige, veelal naargeestige Londen. Dan verdwijnt tot overmaat van ramp ook professor Mortimer nog. Het is Blake, die hem uiteindelijk weet te traceren en ontzetten. ‘Het Gele Teken’ blijkt uiteindelijk slechts te bestaan uit twee personen, figuren die onverdacht een rol lijken te spelen in het verhaal, maar uiteindelijk toch “oude bekenden” blijken te zijn. Een vlucht door de riolen van Londen beëindigt dit meest tot de verbeelding sprekende Blake & Mortimer-verhaal ooit! Dit verhaal over de ongrijpbare schurk(en) was in de jaren 1953-1954 zijn tijd ver vooruit. Het kende intriges en spanning zoals die in films voorkomen, waarbij te denken valt aan ‘M - Eine Stadt sucht einen Mörder’ van Fritz Lang uit 1931 en aan ‘The Third Man’ uit 1949. Telkens als de rust even lijkt te zijn teruggekeerd in het verhaal, dient het volgende probleem, lees: de misdaad, zich al weer aan! Dat de vele personages, getekend in de klare lijn-stijl, minutieus getekende kledij dragen is geen wonder: voor 1946 was Jacobs jarenlang modetekenaar en ontwerper van toneelkostuums. Toneel en film kenden dan ook zijn passie, hetgeen duidelijk merkbaar is in zijn strips! Met ‘Het Gele Teken’ op groot formaat, met de aankondigingsstroken bovenaan de bladzijde zoals ze ooit in ‘Kuifje’ werden afgedrukt, en in de oorspronkelijke kleur, is dit album een schot in de roos! Zij die deze uitgave niet bezitten, moeten het doen met de bestaande, kleinere, die op zich ook al heel mooi is! Wie weet brengt de uitgever de hier besproken editie toch nog eens uit op “het normale formaat” met dit (verworpen!) omslag, de oude kleuren en het vele archiefmateriaal waaronder schetsen, ontwerpen etc. om zodoende een groter publiek kennis te laten maken met één van de beste strips, misschien wel de beste (!), uit de twintigste eeuw! ‘Het Gele Teken zoals verschenen in Kuifje-Magazine’ is door de geweldige uitvoering voor mij hét striphoogtepunt van het jaar! Koos Schulte

Auteur

Brenda van Olphen